Op de middelbare school dacht ik, als ik een Grieks drama las: `doe toch niet zo overdreven, mensen!` Tegenwoordig weet ik dat de werkelijkheid vaak mijn voorstellingsvermogen te boven gaat.
Op het gymnasium, al weer veertig jaar geleden, vertaalden we Griekse drama´s en lazen we Shakespeare. Spannende verhalen, maar moeilijk voorstelbaar voor mij als middelbare scholier. Niet dat er geen drama was, maar je had het er niet over. Omdat bij ons thuis emoties niet echt besproken werden waren er meerdere hordes te nemen. Het feit dat er taal was voor gevoelens was nieuw voor me. En ook dat de ontwikkeling van emoties centraal stond in de tragedie was even wennen. Ze waren blijkbaar zo belangrijk dat ze de hoofdrol speelden. Nu weet ik wel beter.
Ik weet nog dat we met de klas naar de uitvoering van Oedipus Rex gingen kijken in het theater. Het was een moderne uitvoering, die veel indruk op me maakte omdat het leek of het hier en nu speelde. Maar het idee van een zoon die verliefd was op zijn moeder en zijn vader vermoordde.. het leek me allemaal schromelijk overdreven.
Inmiddels ben ik zelf moeder, zus, geliefde. En in die hoedanigheden maak je, zoals iedereen, van alles mee.
Boeken helpen me met voelen. Het leidt tot een schier onstilbare honger om de tragedies te herlezen en te zien in welke vorm dan ook.
Zo las ik de afgelopen tijd ´Jij zegt het´ van Connie Palmen. In de roman vertelt dichter Ted Hughes over zijn leven met dichteres Sylvia Plath. Sylvia Plath, die zelfmoord pleegde. Liefde en haat die dicht bij elkaar liggen. De druk van ouders, de impact van een vroeg overleden vader.
Maar ook het boek van Kristien Hemmerechts, over de vrouw van Dutroux (het heet:´De vrouw die de honden te eten gaf´). Je krijgt een inkijkje in het hoofd van deze vrouw, die wist van de gruwelijke situatie van de opgesloten meisjes en eraan meehielp. En je kunt je indenken dat het zo gegaan kan zijn, dat ze zo gehandeld heeft.
En ik keek naar de opera Salomé, met mijn jongste zoon. Een man die zijn stiefdochter begeert. Zij probeert hem uit en kijkt hoe ver ze kan gaan. Ze eist een hoofd en krijgt het.
Ook zag ik het ballet Onegin, waar geduelleerd wordt en de liefde meerdere mensen fataal wordt.
Allemaal dramatische gebeurtenissen. Ze horen bij het leven.
Binnenkort ga ik verhuizen. Nooit gedacht dat ik zou scheiden, me eenzaam zou voelen, zou gaan daten en de levenskracht weer voelde stromen met de liefde.
Mijn nieuwe huis is een kleine 200 km verderop. Dat verhuizen over een behoorlijke afstand heb ik wel vaker gedaan, maar toch doe ik het langzamer dan de vorige keren. Ik weet inmiddels dat het meer is dan de ene deur dicht doen en de andere deur openen. Er komt veel meer bij kijken! Loslaten, afscheid nemen, nieuwe vriendschappen aangaan, opruimen, ontslag nemen.
Ik ben in ´Nacht´ begonnen van Knausgard, wat begint met een verhuizing naar het hoge noorden van Noorwegen. De titel voorspelt niet veel goeds. Wegleggen en een tijdje lekker de Libelle lezen? Of het boek toch maar lezen? En voelen wat er allemaal gebeurt?
Showing posts with label familie. Show all posts
Showing posts with label familie. Show all posts
Wednesday, 6 September 2017
Tuesday, 11 July 2017
Levendige tentoonstelling
Als je, zoals Museum Gouda, een tentoonstelling organiseert van stukken die in familiebezit zijn, komen er bijzondere bezoekers met verhalen.
Van Floris Arntzenius (1864 - 1925) zijn Haagse stadstaferelen in mist of regen bekend werk. Onze tentoonstelling bestond uit stillevens, schilderijen van gezinsleden, taferelen in cafés en sociëteiten, zelfportretten
en passies. Voornamelijk privé-bezit van familieleden, dat niet vaak publiek te zien was.
Een dochter in een rood fluwelen jurk. Prachtige stofuitdrukking en je ziet een eigenzinnige puber. Een zelfportret a la Frans Hals. Babyportretten, schilderende kinderen, snelle trefzekere tekeningen. Een caféscene op krantenpapier. En een strandgezicht in vlakken van grijstinten dat het museum had verworven. De bezoekers waren verrukt over deze mooie tentoonstelling.
Naast een bus met bewoners van de Arntzeniusstraat en een verzamelaar die de tentoonstelling met haar eigen collectie vergeleek, kwamen er veel familieleden. Uit allerlei delen van het land, de verschillende takken waren uitgewaaierd. Ze reisden ook vanuit andere landen om te kijken. Sommige familieleden hadden nog stukken in huis of ze hadden het zien hangen bij bijvoorbeeld hun oma of hun tante, vertelden ze.
Tot de bezoekers hoorden ook kinderen van huispersoneel, die wel eens met hun moeder meegingen en nu de schilderijen terugzagen die ze vroeger dan in het grote huis zagen. Ze vertelden dat ze het spannend vonden om door het mooie huis te dwalen.
Deze stoet van bezoekers vertelde verhalen over de familie en wat ze er meegemaakt hadden.
Over Floris die de Amsterdamse Rijksacademie had gevolgd met onder meer George Breitner en Isaacs Israels. Een gids typeerde hem als de Breitner van Den Haag.
Hij had Het Puttertje nageschilderd voor de verjaardag van zijn vrouw, vertelde een nazaat. Ze vertelde er thuis enthousiast over toen ze het in het Mauritshuis had gezien.
Het klassieke portret van dochter Lieke leek op een meesterproef, je kon het vakmanschap van de Kunstacademie voelen. Ze droeg er -bijzonder voor die tijd- een horloge op.
We hadden meerdere versies van een kussende man en een roodharige vrouw.
Gebaseerd op zijn fantasie, zijn ervaring of op een boek over gepassioneerd leven, dat hij in huis had? Er deden verschillende verhalen de ronde. Een van die schilderijen werd halverwege teruggenomen uit de tentoonstelling en geveild en er werd weer een andere aan toegevoegd.
Net als een schilderij van een schilderende Liede, zijn vrouw. Zij schilderde ook, was dat minder gaan doen toen de vier dochters klein waren en pakte het weer op na de dood van haar man.
En ook een aantal dochters werd schilder.
Er kwamen verhalen over een echtgenoot die eerst met de ene dochter getrouwd was en later met een andere. Een stiefzoon wist er meer over te vertellen.
Floris was lid van Pulchri Studio in Den Haag. Het leverde een paar mooie werken op. Met vrij donkere, grote vlakken en een kleuraccenten.
Paul, zijn zo'n twintig jaar jongere achterneef, was ook schilder. Daarnaast was hij verzamelaar. Weissenbruch, Tholen, Isaac Israels, Metzelaar, Gabriel, werk van hemzelf: hij heeft het gelegateerd aan Museum Gouda.
In zijn collectie wel werken van schilders die ze allebei kenden, zoals Isaacs Israëls en Tholen, maar niet van zijn achterneef die in de stijl schilderde die Paul Arntzenius zo waardeerde.
Het museum en de verhalen brachten de neven dicht bij elkaar.
Van Floris Arntzenius (1864 - 1925) zijn Haagse stadstaferelen in mist of regen bekend werk. Onze tentoonstelling bestond uit stillevens, schilderijen van gezinsleden, taferelen in cafés en sociëteiten, zelfportretten
en passies. Voornamelijk privé-bezit van familieleden, dat niet vaak publiek te zien was.
Een dochter in een rood fluwelen jurk. Prachtige stofuitdrukking en je ziet een eigenzinnige puber. Een zelfportret a la Frans Hals. Babyportretten, schilderende kinderen, snelle trefzekere tekeningen. Een caféscene op krantenpapier. En een strandgezicht in vlakken van grijstinten dat het museum had verworven. De bezoekers waren verrukt over deze mooie tentoonstelling.
Naast een bus met bewoners van de Arntzeniusstraat en een verzamelaar die de tentoonstelling met haar eigen collectie vergeleek, kwamen er veel familieleden. Uit allerlei delen van het land, de verschillende takken waren uitgewaaierd. Ze reisden ook vanuit andere landen om te kijken. Sommige familieleden hadden nog stukken in huis of ze hadden het zien hangen bij bijvoorbeeld hun oma of hun tante, vertelden ze.
Tot de bezoekers hoorden ook kinderen van huispersoneel, die wel eens met hun moeder meegingen en nu de schilderijen terugzagen die ze vroeger dan in het grote huis zagen. Ze vertelden dat ze het spannend vonden om door het mooie huis te dwalen.
Deze stoet van bezoekers vertelde verhalen over de familie en wat ze er meegemaakt hadden.
Over Floris die de Amsterdamse Rijksacademie had gevolgd met onder meer George Breitner en Isaacs Israels. Een gids typeerde hem als de Breitner van Den Haag.
Hij had Het Puttertje nageschilderd voor de verjaardag van zijn vrouw, vertelde een nazaat. Ze vertelde er thuis enthousiast over toen ze het in het Mauritshuis had gezien.
Het klassieke portret van dochter Lieke leek op een meesterproef, je kon het vakmanschap van de Kunstacademie voelen. Ze droeg er -bijzonder voor die tijd- een horloge op.
We hadden meerdere versies van een kussende man en een roodharige vrouw.
![]() |
| Van deze passie zijn vijf versies te zien geweest in Museum Gouda. |
Net als een schilderij van een schilderende Liede, zijn vrouw. Zij schilderde ook, was dat minder gaan doen toen de vier dochters klein waren en pakte het weer op na de dood van haar man.
En ook een aantal dochters werd schilder.
Er kwamen verhalen over een echtgenoot die eerst met de ene dochter getrouwd was en later met een andere. Een stiefzoon wist er meer over te vertellen.
Floris was lid van Pulchri Studio in Den Haag. Het leverde een paar mooie werken op. Met vrij donkere, grote vlakken en een kleuraccenten.
Paul, zijn zo'n twintig jaar jongere achterneef, was ook schilder. Daarnaast was hij verzamelaar. Weissenbruch, Tholen, Isaac Israels, Metzelaar, Gabriel, werk van hemzelf: hij heeft het gelegateerd aan Museum Gouda.
![]() |
| Paul Arntzenius schonk, naast zijn verzameling schilderijen, zijn verzameling Asiatica aan Museum Gouda. |
Subscribe to:
Posts (Atom)




